ଅଧ୍ୟାୟ ୧୩: ସମନ୍ୱୟ (Coordination) ସମନ୍ୱୟ (Coordination) ହେଉଛି ଜନ ପ୍ରଶାସନର ଏକ ମୌଳିକ ନୀତି, ଯାହା ଏକ ସଂଗଠନ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷ, ବିଭାଗ ଏବଂ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟର ଏକତା (unity of action) ସୁନିଶ୍ଚିତ କରେ।…
ଅଧ୍ୟାୟ ୧୨: ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ଏବଂ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ (Delegation and Decentralization) ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ବା କ୍ଷମତା ହସ୍ତାନ୍ତର (Delegation) ଏବଂ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ (Decentralization) ହେଉଛି ପ୍ରଶାସନିକ ସଂଗଠନର ଦୁଇଟି ପରସ୍ପର ସହ ଜଡ଼ିତ କିନ୍ତୁ ଭିନ୍ନ ନୀତି। ଉଭୟ ନୀତି ସଂଗଠନ ମଧ୍ୟରେ…
ଅଧ୍ୟାୟ ୧୧: ଆଦେଶର ଏକତା (Unity of Command) 'ଆଦେଶର ଏକତା' (Unity of Command) ହେଉଛି ପ୍ରଶାସନିକ ସଂଗଠନର ଅନ୍ୟତମ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନୀତି। ଏହା ସଂଗଠନ ମଧ୍ୟରେ ଶୃଙ୍ଖଳା, କ୍ଷମତାର ସ୍ପଷ୍ଟତା ଏବଂ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ସମନ୍ୱୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ସହ…
ଅଧ୍ୟାୟ ୧୦: ପଦାନୁକ୍ରମ ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣର ପରିସର (Hierarchy and Span of Control) ପଦାନୁକ୍ରମ (Hierarchy) ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣର ପରିସର (Span of Control) ହେଉଛି ପ୍ରଶାସନିକ ସଂଗଠନର ଦୁଇଟି ମୌଳିକ ନୀତି, ଯାହା ସଂଗଠନ ମଧ୍ୟରେ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ବା…
ଅଧ୍ୟାୟ ୯: ଲାଇନ୍ ଏବଂ ଷ୍ଟାଫ୍ ସଂଗଠନ (Line and Staff Organization) ପ୍ରଶାସନିକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତରେ 'ଲାଇନ୍ ଏବଂ ଷ୍ଟାଫ୍ ସଂଗଠନ' ହେଉଛି ଏକ ମୌଳିକ ଧାରଣା, ଯାହା ଏକ ସଂଗଠନ ମଧ୍ୟରେ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ (authority), ଦାୟିତ୍ୱ (responsibility) ଏବଂ ପରାମର୍ଶଦାତା…
ଅଧ୍ୟାୟ ୮: ସଂଗଠନ – ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଏବଂ ଅନୌପଚାରିକ (Organizations – Formal and Informal) ସଂଗଠନ (Organizations) ହେଉଛି ସେହି ମୌଳିକ ସଂରଚନା ଯାହା ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରଶାସନିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ସମ୍ପାଦିତ ହୋଇଥାଏ। ଭୂମିକା, କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏବଂ ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ପର୍କର ଏକ…
ସୁଶାସନ (Good Governance) ସୁଶାସନ (Good Governance) ହେଉଛି ଜନ ପ୍ରଶାସନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ସମସାମୟିକ ଏବଂ ବହୁଳ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ଧାରଣା, ଯାହା ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଗୁଣବତ୍ତା, ପ୍ରଭାବଶାଳୀତା, ଜବାବଦିହିତା ଏବଂ ନୈତିକ ଦିଗ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥାଏ। ଏହା…
ନୂତନ ଜନ ପରିଚାଳନା (New Public Management - NPM) ନୂତନ ଜନ ପରିଚାଳନା (NPM) ହେଉଛି ଜନ ପ୍ରଶାସନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ସଂସ୍କାର-ମୁଖୀ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ, ଯାହା ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଭାଗରେ ପାରମ୍ପରିକ ସରକାରୀ ପ୍ରଶାସନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଅଦକ୍ଷତା,…
ନୂତନ ଜନ ପ୍ରଶାସନ (New Public Administration - NPA) ନୂତନ ଜନ ପ୍ରଶାସନ (NPA) ଜନ ପ୍ରଶାସନର ଅଧ୍ୟୟନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବୌଦ୍ଧିକ ଏବଂ ଆଦର୍ଶଗତ (normative) ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ। ପାରମ୍ପରିକ/କ୍ଲାସିକାଲ୍ ଏବଂ ଆଚରଣଗତ ଗୋଷ୍ଠୀର ମୂଲ୍ୟବୋଧ-ନିରପେକ୍ଷ,…
ସରକାରୀ ଏବଂ ବେସରକାରୀ ପ୍ରଶାସନ (Public and Private Administration) ସରକାରୀ (ଜନ) ପ୍ରଶାସନ ଏବଂ ବେସରକାରୀ ପ୍ରଶାସନ ହେଉଛି ସମାଜରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ସାଂଗଠନିକ ପରିଚାଳନାର ଦୁଇଟି ପ୍ରମୁଖ ରୂପ। ଯଦିଓ ଉଭୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ…